ข้ามไปยังเนื้อหา

การเก็บรักษายาแช่เย็นสำหรับคลินิก: รับพัสดุ cold chain แล้วเก็บอย่างไร

สารบัญ

ขวดยาในกล่องโฟม

สรุปสั้น ๆ

  • เก็บตามฉลากของผลิตภัณฑ์แต่ละรายการ [1]
  • ตรวจข้อมูลอุณหภูมิเมื่อรับพัสดุ [1]
  • แยกพัสดุผิดปกติไว้รอตรวจสอบ [1]

cold chain คืออะไร และเกี่ยวกับคลินิกอย่างไร

cold chain คือการควบคุมอุณหภูมิของยาที่ต้องเก็บเย็นตลอดการเก็บและขนส่ง โดยยึดข้อกำหนดของผลิตภัณฑ์ [1]

เมื่อรับขนส่งแบบเย็น ให้ตรวจข้อมูลอุณหภูมิระหว่างทางที่มีให้ประกอบการรับสินค้า [1]

รับพัสดุแล้วควรตรวจอะไรบ้าง

ตรวจกล่องและซีลว่าชำรุดหรือมีร่องรอยเปิดหรือไม่ พร้อมเช็กฉลากและรายการสินค้าให้ตรงกับที่สั่ง [1]

บันทึกวันรับ ชื่อสินค้า จำนวน เลขล็อต และวันหมดอายุไว้ในระบบรับสินค้าของคลินิก [1]

หากกล่องหรือซีลผิดปกติ ให้แยกสินค้าและตรวจสอบก่อนนำเข้าสต็อกพร้อมใช้ [1]

การเก็บรักษาโบท็อก ต้องแช่เย็นเหมือนกันทุกยี่ห้อไหม

ผลิตภัณฑ์ขวดที่ยังไม่เปิด: ตัวอย่างฉลากสหรัฐฯ
Botox 100 Unitsเก็บในตู้เย็นที่ 2–8°C และไม่ใช้หลังวันหมดอายุบนขวด [3]
Xeomin 100 Unitsเก็บที่ไม่เกิน 25°C ขวดที่ยังไม่เปิดไม่จำเป็นต้องแช่เย็น และไม่ใช้หลังวันหมดอายุ [4]

เลื่อนดูตาราง →

วิธีเก็บรักษาต้องดูจากฉลากของสินค้าที่รับจริง โดยยึดเงื่อนไขที่ได้รับอนุมัติในประเทศหรือคำแนะนำผู้ผลิตที่เกี่ยวข้อง [1]

ตารางนี้ยกตัวอย่างจากเอกสารกำกับยาในสหรัฐฯ ของผลิตภัณฑ์ที่มีในร้าน เงื่อนไขของขวดที่ยังไม่เปิดต่างกัน จึงควรเทียบกับฉลากไทยของขวดที่คลินิกรับก่อนจัดเก็บ [1][3][4]

โบท็อกต้องใช้โดยแพทย์ที่มีใบอนุญาตในคลินิกที่ได้รับอนุญาต [5]

ตู้เก็บยาของคลินิกควรดูแลอย่างไร

เลือกตู้เก็บยาที่รักษาช่วงอุณหภูมิตามผู้ผลิตได้ และใช้เครื่องวัดที่สอบเทียบแล้ว โดยควรมีการบันทึกอุณหภูมิต่อเนื่อง [2]

การเก็บรักษายาควรมีแผนสำรองเมื่อไฟดับหรือตู้เสีย พร้อมกำหนดผู้รับผิดชอบให้รู้ขั้นตอนรับมือ [2]

จัดยาชนิดเดียวกันตามหลัก FEFO คือเลือกใช้ล็อตที่หมดอายุก่อนเป็นลำดับแรก [1]

ยาเก็บได้นานเท่าไหร่ และถ้าอุณหภูมิผิดช่วงควรทำอย่างไร

สำหรับขวดที่ยังไม่เปิด ให้ดูวันหมดอายุบนขวดควบคู่กับเงื่อนไขการเก็บตามฉลาก ไม่เริ่มนับอายุยาใหม่จากวันที่รับพัสดุ [3][4]

หลังเตรียมยาแล้วต้องดูข้อกำหนดเฉพาะของผลิตภัณฑ์ เพราะฉลากแยกเงื่อนไขนี้ออกจากขวดที่ยังไม่เปิด [3][4]

หากพบอุณหภูมิออกนอกช่วงที่ยอมรับได้ ให้แยกยาไว้รอตรวจสอบโดยยังเก็บตามเงื่อนไขของฉลาก ประเมินผลต่อผลิตภัณฑ์ และแจ้งผู้ส่งหรือผู้รับอนุญาตก่อนตัดสินใจนำไปใช้ [1][2]

คำถามที่พบบ่อย

cold chain คือแค่ใส่เจลเย็นในกล่องใช่ไหม?

การเก็บและขนส่งต้องอยู่ภายใต้เงื่อนไขของผลิตภัณฑ์ และควรตรวจข้อมูลอุณหภูมิขนส่งที่มีให้เมื่อรับสินค้า [1]

ยาเก็บได้นานเท่าไหร่หลังรับพัสดุ?

ขวดที่ยังไม่เปิดต้องดูวันหมดอายุและเก็บตามฉลาก ส่วนยาที่เตรียมแล้วมีข้อกำหนดแยกต่างหาก [3][4]

การเก็บรักษายาโบท็อกต้องเข้าตู้เย็นทุกตัวไหม?

เงื่อนไขขวดที่ยังไม่เปิดในฉลากสหรัฐฯ ของ Botox 100 Units และ Xeomin 100 Units ต่างกัน จึงให้ตรวจฉลากไทยของสินค้าที่รับจริง [1][3][4]

ถ้ารับพัสดุ cold chain แต่ข้อมูลอุณหภูมิไม่ครบ ทำอย่างไร?

แยกสินค้าไว้รอตรวจสอบ และติดต่อผู้ส่งเพื่อขอข้อมูลที่ขาด ก่อนนำเข้าสต็อกพร้อมใช้ [2]

ข้อมูลนี้เพื่อความรู้ทั่วไป ไม่ใช้แทนคำแนะนำของแพทย์ การทำหัตถการทุกชนิดควรทำโดยแพทย์ที่มีใบอนุญาต

แหล่งอ้างอิง

  1. World Health Organization. Good storage and distribution practices for medical products. WHO Technical Report Series 1025, Annex 7. 2020. https://cdn.who.int/media/docs/default-source/medicines/who-technical-report-series-who-expert-committee-on-specifications-for-pharmaceutical-preparations/trs1025-annex7.pdfกลับไปที่ข้อความ
  2. World Health Organization. Model guidance for the storage and transport of time- and temperature-sensitive pharmaceutical products. WHO Technical Report Series 961, Annex 9. 2011. https://www.who.int/docs/default-source/medicines/norms-and-standards/guidelines/distribution/trs961-annex9-modelguidanceforstoragetransport.pdfกลับไปที่ข้อความ
  3. AbbVie. BOTOX: US prescribing information, Storage and Handling. Revised 2023. https://www.rxabbvie.com/pdf/botox_pi.pdfกลับไปที่ข้อความ
  4. Merz Pharmaceuticals, LLC. XEOMIN: US prescribing information, Storage and Handling. DailyMed. Updated 2026. https://dailymed.nlm.nih.gov/dailymed/drugInfo.cfm?setid=ccdc3aae-6e2d-4cd0-a51c-8375bfee9458กลับไปที่ข้อความ
  5. สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา. ตำรวจ สบส. และ อย.เปิดยุทธการ “หยุดเถื่อน” ปราบหมอปลอมหลอกจิ้มหน้า ตรวจค้น 8 จุด. 2022. https://www.fda.moph.go.th/news/%E0%B8%A2%E0%B8%B8%E0%B8%97%E0%B8%98%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%AB%E0%B8%A2%E0%B8%B8%E0%B8%94%E0%B9%80%E0%B8%96%E0%B8%B7%E0%B9%88%E0%B8%AD%E0%B8%99กลับไปที่ข้อความ
บทความนี้มีประโยชน์ไหม?